नोटबुक

भिडियो संवाद कि मन्त्रिपरिषद् ?

यम बम, भाद्र २५, २०७६

उपचारका क्रममा सिंगापुरमा रहेका प्रधानमन्त्री केपी ओलीले \'टेलिकन्फरेन्समार्फत मन्त्रिपरिषद् बैठक बस्न सकियो\' भनी ट्वीट गरे, ९ भदौमा ।
पुरा पढ्नुहोस्

चोर्न लगाउने आमिर

गोकर्ण गौतम, भाद्र १९, २०७६

लेखक रोबिन भट्टलाई हलिउडका उत्कृष्ट २० पटकथा नामक पुस्तक थमाउँदै आमिर खानले भनेछन्, ‘यहाँमध्ये मेरा लागि एउटा स्क्रिप्ट छान्नुस् हिन्दीकरण गर्नुस् आशिकी लेखेर वाहवाही कमाएका रोबिनलाई सुरुकै स्क्रिप्टले तानेछ, इट् ह्यापेन्ड वन नाइट पढ्दै जाँदा कताकता हेरेको फिल्मजस्तो लाग्यो पछि थाहा पाए, त्यही फिल्म चोरेर हिन्दीमा चोरीचोरी बनिसकेको रहेछ रोबिनले सुनाउँदा आमिरले निर्धक्क भनेछन्, ‘चोरीचोरी धेरैले हेरेका छैनन्, क्लाइमेक्स पनि फरक त्यसैले अंग्रेजीमा जस्तो , हुबहु त्यसरी नै लेख्नुस् फरक पर्दैन ’ 
बाजीगर, सडक, मेला, क्रिस सिरिज, गोलमाल सिरिजजस्ता ६६ फिल्म लेखिसकेका सफल भारतीय पटकथाकार रोबिन नेपाल आएका थिए, मकवानपुरको चित्लाङमा भदौबाट एक साता चलेको कार्यशालाको मेन्टर बनेर सन् नब्बेको दशकमा हलिउडबाट चोरी गर्ने महामारीले बलिउडलाई कति गाँजेको थियो भन्ने अनेक प्रसंग सुनाए उनले कतिसम्म भने अहिले मौलिक सिनेमाको हिमायतीको पहिचान बनाएका अभिनेता आमिरसमेत योभाइरसबाट बच्न सकेनन्  
आमिरले भनेजस्तै गरेर रोबिनले इट् ह्यापेन्ड वन नाइटलाई हिन्दीमा लेखिदिए, दिल हे की मानता नहीं दिनमै पटकथा तयार भयो सुटिङअगाडि अंग्रेजी फिल्म हेर्न रोबिनले अनेक प्रयास गरे तर मुम्बईमा उपलब्ध भएन यो फिल्मबारे आम दर्शक बेखबर थिए यही कारण हुनुपर्छ, दिल हे की मानता नहीं बम्पर हिट भयो रोबिनले भने, “चोर्दा पनि हिट हुने जमाना थियो अहिले फिल्ममेकरभन्दा दर्शक बाठा भइसके ” 

आइन्दा नछाड्ने

जसरी हिजो बलिउडले हलिउडबाट चोर्थ्यो, आज उसैगरी बलिउडबाट चोरेर नेपालमा फिल्म बन्ने गर्छन् बलिउडमा चाहिँ चोर्ने प्रवृत्ति करिब रोकिएको , अफिसियल रिमेकको लहर आएको हाम्रा फिल्ममेकर चोर्न छाड्छन्, आधिकारिक रिमेक बनाउने प्रयत्न नै गर्छन् दुईचार सिनेमाको प्लट जोडजाड पार्नमै मस्त छन्, बहुसंख्यक फिल्ममेकर विश्व सिनेमा मञ्चमा नेपाली फिल्मको स्वतन्त्र छवि बन्न नसक्नुको मुख्य कारण हाम्रा स्थानीय कथाले महत्व नपाउनु हो कपी गर्दा साख सखाप हुन्छ नै, सँगै यो अन्तर्राष्ट्रिय कानुनविपरीत पनि त्यसैले कपीराइटको मुद्दा लाग्दा नेपाली फिल्ममेकर थला पर्ने स्थिति तर पनि कोही गम्भीर हुँदैनन् अझ धेरैले फुइँ हाँक्ने गर्छन्, ‘नेपालमा चोरेको कसलाई थाहा हुन्छ ?’ भारतीय पटकथाकार रोबिन भट्टलाई मैले यही प्रश्न सोधेँ, “बलिउडमा नेपाली फिल्म उद्योगको छवि कस्तो ?” 
हाम्रा फिल्म चोरेर नेपालमा फिल्म बन्छन् भन्ने छाप यहाँ आएर मैले बुझेँ, हो रहेछ उनको जवाफले खिन्नता महसुस भयो
यसै कारण उनले कार्यशालामा नयाँ लेखकसँग हिन्दी मात्र होइन, अरु कुनै भाषाबाट नचोर्न आग्रह गरिरहे आफ्नै समाजका कथा पात्रले मात्र सिनेमा समृद्ध हुने उनको भनाइ थियो हिन्दीको प्रभावले नेपाली फिल्म उँभो नलाग्ने जिकिर गरे अहिलेसम्म कुनै हिन्दी निर्माताले कपी गरिएको नेपाली फिल्ममाथि मुद्दा हालेका छैनन्, किन होला ? रोबिनले तत्कालै भने, “अहिलेसम्म बच्नुभयो अबचाहिँ दंग नपर्नुस् बलिउडबाट चोर्दा फस्नुहोला अब निर्माताले सहँदैनन् ” 
बलिउडका गिनेचुनेका पटकथाकारको यो चेतावनीपूर्ण भाषाले नेपाली फिल्ममेकरको चेत खुल्ला

कुलमानलाई सन्देश

चार दिन चित्लाङ बसियो, झ्यापझ्याप बत्ती जान्थ्यो दिनमा घटीमा दस पटक लोडसेडिङको घाउ निको भइसकेकाले हुनुपर्छ, एकछिन बत्ती निभ्यो भने पनि दिक्दारी लाग्छ तर चित्लाङबासीका लागि बेला कुबेला बत्ती जानु दैनन्दिनी बनिसकेको रहेछ नजिकै कुलेखानी हुँदा पनि यहाँ सहज विद्युत् आपूर्ति हुन सकेको छैन
पछिल्लो समय चित्लाङ होमस्टेको आकर्षण बनेको दैनिक सयौँ पाहुनालाई स्वागत गर्छन्, स्थानीय बत्ती जाँदा पाहुनातिर फर्केर गुनासो गर्दा रहेछन्, ‘अन्त लोडसेडिङ सकियो भन्छन्, यहाँ यस्तो हविगत पत्रकार भएको थाहा पाएपछि गुनासोसँगै आक्रोश मिसाउँदा रहेछन् चित्लाङ अर्गानिक रिसोर्ट सञ्चालक देवेन्द्र नेपालले पत्रकार टोलीसँग भने, “तपाईंहरु सधैँ लोडसेडिङ अन्त्य भयो भनेर लेख्नुहुन्छ तर हाम्रो समस्या वास्तै गर्नुहुन्न ” 
हो पनि, विद्युत् प्राधिकरणका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत कुलमान घिसिङ हरखबत चाहेजति विद्युत् उपभोग गर्नुस् भनिरहेका हुन्छन् तर चित्लाङले यो सुविधा उपभोग गर्न पाएको छैन बरु बत्ती आउनेजाने गरिरहँदा विद्युतीय सामग्री बिग्रिएर तनाव थपिने गर्छ पर्यटन विकासमै बाधा पुग्ला भन्ने चिन्ता स्थानीय उद्यमी नेपालले बिन्ती बिसाए, “हाम्रो यो पीडा कुलमान सरसम्म पुर्याइदिनुपर्यो उहाँले थाहा पाए पक्कै केही गर्नुहोला ” 

पुरा पढ्नुहोस्

इतिहास मेटुवा अख्तियार

मनबहादुर बस्नेत, भाद्र ९, २०७६

भ्रष्टाचारविरुद्धको सहकार्य : सुशासनका लागि अपरिहार्य । अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको वेबसाइट खोल्नासाथ हाइलाइट गरिएको यो नारा देखापर्छ ।
पुरा पढ्नुहोस्

शम्भु राईका फ्यान सिक्किमे मन्त्री

पर्वत पोर्तेल, भाद्र २, २०७६

चाम्लिङको सत्ताच्युत र नयाँ शक्तिको उदयसँगै जनतामा उब्जिएका अनेकन आशंका, नयाँ सत्ताका चुनौतीप्रति नाटकले घुमाउरो पारामा व्यंग्य कसेको देखिन्थ्यो ।
पुरा पढ्नुहोस्

मेयरको होर्डिङ बोर्ड मोह

यम बम, श्रावण २७, २०७६

पूर्वपश्चिम राजमार्गले जोडेको अत्तरिया । धनगढी र महेन्द्रनगर मात्र होइन, सुदूरपश्चिम पहाडका ७ जिल्ला जोड्ने पनि त्यही अत्तरिया । अत्तरिया चोकको हालत भने उदेकलाग्दो छ ।
पुरा पढ्नुहोस्

लेनिन भर्सेस प्रचण्ड

राजकुमार बानियाँ, श्रावण २१, २०७६

कामना गरौँ– प्रचण्डले हेग जानु नपरोस् ।
पुरा पढ्नुहोस्

खाजाको १४ हजार !

पर्वत पोर्तेल, श्रावण १४, २०७६

मणिपुरको नेपाली गाउँ काङ्लातोम्बीको फाँट हुँदै पहाड उक्लिएका हामी बिहान ११ बजे मोरे पुग्यौँ । भोकले पेटमा मुसा दौडन थालेका थिए ।
पुरा पढ्नुहोस्

फोहोरी कार्यालय !

कलेन्द्र सेजुवाल, श्रावण ७, २०७६

सेवाग्राहीको भीडभाड हुने सार्वजनिक स्थलमा धूमपान र मद्यपान मात्र होइन, पानपराग, गुट्खाजस्ता वस्तुको प्रयोग निषेध कहिले गर्ने ? कसले गर्ने ?
पुरा पढ्नुहोस्

उपराष्ट्रपतिको अंग्रेजी–मोह

योगेश ढकाल, असार ३१, २०७६

अचेल अंग्रेजी शब्द उपयोगको विस्तारले दैनिक बोलीचालीमा समेत नेपाली शब्द हराउन थालिसके । अर्कातिर मातृभाषा र स्थानीय भाषा–मोह संसारभर बढ्दै छ ।
पुरा पढ्नुहोस्

सादगी नेतासँग आलुचटनी

गोकुल अर्याल, असार २४, २०७६

सत्ता वा प्रतिपक्ष, जुनसुकै नेतालाई पनि उखान टुक्काले प्रहार गर्ने खुबीका जनमोर्चा अध्यक्ष चित्रबहादुर केसीसँग केही घन्टा बसजम गर्ने अवसर जुटेको थियो । जापान बस्ने सालो भाइलाई गाउँबाट पठाइदिएको साढे दुई माना घिउ कोसेली पुर्‍याउन म केसी बस्ने मैतीदेवी घर पुगेँ ।
पुरा पढ्नुहोस्

उफ् कोलकाता

रविन्द्र मानन्धर, असार १७, २०७६

‘जोरका झट्का धीरेसे लगे’ भनेझैँ विमानभित्र परिचारिकाले उद्घोष गरेको ३० डिग्री तापक्रम सहर पस्दा ४२ डिग्रीमा उकालो लागिसकेछ । टाउकोमा कसैले हेयर ड्रायर चलाइरहेको भान हुन्थ्यो । कोलकातावासी पंखा र एसीकै भरमा बाँच्ने रहेछन् ।
पुरा पढ्नुहोस्